Roken en de Maatschappelijke Kosten

Roompluim, foto door William Warby [https://www.flickr.com/photos/wwarby/], CC BY 2.0
Facebooktwitter

SEO Economisch Onderzoek heeft onlangs, in opdracht van Stichting Eindspel Tabak, een lobbyclub uit op het verbieden van tabaksproducten voor volwassenen, een rapport uitgebracht waarin gesteld wordt dat de maatschappelijke kosten van het roken van tabak tussen de €21,2 en €43,2 mrd. Deze cijfers en de hele achterliggende aannames achter dit onderzoek zijn gebouwd op drijfzand. De volgende 3 redenen laten zien dat dit onderzoek beter naar de prullenbak verwezen kan worden.

  • de conclusies gebaseerd op onterechte aggregaties van data
  • de conclusies zijn niet falsificeerbaar
  • zelf-beschikking van het individu overtreft argumentatie ten faveure van “de maatschappij”.

 

Onterechte aggregaties

Om tot de berekening van €21,2 tot €43,2 mrd maakt SEO gebruik van de “maatschappelijke kosten-baten analyse” (MKBA) methodiek (Romijn & Renes, 2013). Daarin worden verschillende effecten zoveel mogelijk onder een noemer gebracht zodat ze vergelijkbaar worden. Hier treffen we al meteen de eerste zwakheid van het SEO onderzoek. Friedrich von Hayek leert ons dat gegevens over de acties van individuen per definitie op individueel niveau plaatsvinden. De MKBA methodiek aggregeert alle acties en uitkomsten van individuele actoren in een enkele cijfer dat in principe niets meer te maken heeft met de individuen waaruit acties en beslissingen ontstaan. De conclusies gemaakt uit deze gegevens hebben dan niks meer te maken met echte mensen maar met manier waarop betaalde onderzoekers (de SEO in dit geval) de door zichzelf geaggregeerde gegevens interpreteren.

 

Falsifieerbaarheid

De SEO vergelijkt de kosten van roken in de samenleving met de hypothetische samenleving waarin er niet gerookt wordt en ook nooit gerookt is geweest. Het verschil tussen de onterechte aggregaties van gegevens en de fantasiewereld van de SEO is dan puur afhankelijk van de aannames van de onderzoekers en hun opdrachtgevers. Onafhankelijke derden die de onderzoek van SEO zouden willen herhalen kunnen nooit testen of de hypothetische wereld van de SEO echt zou uitpakken zoals de SEO dat stelt. Dit maakt het hele onderzoek van de SEO niet-falsificeerbaar en dus onwetenschappelijk.

Om deze kritiek te pareren heeft de SEO drie verschillende scenario’s doorgerekend. Maar wat ze feitelijk doen is niet een keer een niet-falsificeerbaar onderzoek uitvoeren, ze voeren het drie keer uit. Zij maken 3 verschillende pakketten van aannames en komen uit op de zeer brede bereik dat ze presenteren.

 

Zelfbeschikking

Artikel 11 van de Nederlandse grondwet en Europese jurisprudentie stellen dat alle mensen het recht hebben op eerbiediging van de lichamelijke integriteit. De overheid mag geen wetgeving aannemen die de integriteit van het lichaam van een individu inperkt. Vanuit een individualistische benadering zijn handelingen of individuele beslissingen die schadelijk of gevaarlijk voor de gezondheid van een individu zouden kunnen zijn, zoals roken, eveneens beschermd. Het individu is immers soeverein over zijn lichaam: artikel 11 eist het (zij het met de verwerpelijke frase behoudens bij of krachtens de wet te stellen beperkingen” die alle Nederlandse negatieve grondrechten tot gunsten van de staat maken) en het Europese Verdrag van de Rechten van de Mens legt het in verschillende artikelen ook vast.

Naast de discutabele wetenschappelijk fundering van het SEO onderzoek, treffen we hier dus het laatste argument: hoe je het ook wendt of keert, mensen hebben nu eenmaal het recht om zelf te beslissen wat zij tot zich nemen. Dat dat in de praktijk niet zo blijkt te zijn is voer voor een ander artikel.

Wederom treffen we onwetenschappelijke aannames en moreel verwerpelijke stellingnames die voorzien worden van een collectivistische saus. De conclusies komen centrale planners heel goed uit. Met een pennenstreek kunnen ze weer een vrijheid afnemen en de eerbiediging van het lichamelijke integriteit nog een slag toedienen. Daarmee kunnen de planners op papier €21,2 en €43,2 mrd op de collectieve rekening bijschrijven. Maar die cijfers zijn gebouwd op aannames en ideologische overwegingen die hierboven onderuit zijn gehaald. De werkelijke kosten van subjectieve onderzoek gebruiken om beleid te bepalen en nog een stap op de weg naar horigheid zijn helaas niet te berekenen.

M.W. Hampton

Facebooktwitter

1 Comment on "Roken en de Maatschappelijke Kosten"

  1. Stelling 1: Leven = risico lopen
    Stelling 2: De anti-vul maar in-lobby’s zijn kortzichtig, eenzijdig, en onvolledig in hun
    beweringen.
    .

    Het stuit me steeds meer tegen de borst dat de anti-roken, anti alcohol enz. stichtingen maar zo ongebreideld hun gang kunnen gaan. Zogenaamd wegens de bezorgdheid om de volksgezondheid.
    Uit alles blijkt dat dit niet het geval is. Ze pakken allemaal een onderdeel waar zij zelf tegen zijn, als zijnde dé oplossing van hét probleem en voor de rest sluiten zij hun ogen.
    Je zou van b.v. roken een verhoogd risico lopen op longkanker, darmkanker. diabetes en wat al niet meer voor ziektes. Het werkt zelfs verslavend, Dat geloof ik allemaal, ware het niet dat exact hetzelfde het geval is voor alcohol, luchtvervuiling, water- en grond verontreiniging, slecht eten enz. Pak je dat állemaal aan, dán doe je iets aan het vermeende risico.
    Dan moet je dus niet alleen roken willen verbieden, maar ook vliegtuigen, verbranding motoren, fossiele energiecentrales, niet biologische landbouw, veeteelt, alcohol, BBQ’s, houtvuur, de troep in de supermarkten en de Mcdonalds van deze wereld, hetgeen ik bij alle anti-vul maar in- lobby’s mis.
    Dat lijkt mij dus economisch en financieel een onhaalbare zaak.
    Soms maken ze (Eindspel Tabak) zelfs een “berekening” van wat het de bevolking per hoofd zou kosten op jaarbasis.
    Dat komt dan uit een “onderzoek” dat eenzijdig, onvolledig en misleidend is. Of artsen die tabak niet meer in de supermarkt zouden willen zien liggen, maar sinds wanneer maken die uit wat er in de supermarkten te koop is?
    Bovendien lopen mensen die “gezond leven” óók een zeker risico.

    Je kunt ook iedereen zelf laten beslissen wat men wel wenst te gebruiken, luchtvervuiling, water- en grond verontreiniging niet echt natuurlijk, die wordt ons min of meer opgelegd.
    Het is een vreselijk betuttelende manier van optreden door deze lobbyisten, nietwaar?
    Het zijn bijna enge sektes, maar zeker hypocriete toch?
    Mijn motto is dan ook, durf te leven naar eigen inzicht, maar besef dat er aan het leven risico’s verbonden zijn, sommige onvermijdbaar.

    De stichting Eindspel Tabak is nu zelfs zo laf geweest om mijn posts (zeer kritisch) offline te halen, en geen commentaren of antwoorden meer toe te staan.
    Zij kunnen dus de toets der kritiek niet weerstaan, dat zegt iets over ze!

Leave a comment

Your email address will not be published.


*


Door de site te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of als u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten