Rhodesië: een groot verlies

Facebooktwitter

Op 11 november 1965 verklaarde Rhodesië, nu beter bekend als Zimbabwe, zich onafhankelijk van Groot-Brittannië. Rhodesië werd echter door geen enkel land erkend en de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties legde sancties op. Dit had te maken met het censuskiesrecht dat in Rhodesië van kracht was: alleen burgers die aan de inkomens- of bezitsstandaarden voldeden mochten stemmen. Dit beleid was niet afhankelijk van ras, maar zorgde er in de praktijk wel voor de er aanzienlijk meer blanken dan zwarten mochten stemmen. De Veiligheidsraad vond deze situatie racistisch en zou Rhodesië pas erkennen als er algemeen kiesrecht zou worden ingevoerd. Ian Smith, de minister-president van Rhodesië, ging hier echter niet mee akkoord en meerdere pogingen tot onderhandelingen liepen op niets uit.

De communisten overwinnen
Naast de sancties kampte de Rhodesische overheid met een binnenlandse strijd tegen de maoïstische Zimbabwe African National Union (ZANU) en de marxistisch-leninistische Zimbabwe African People’s Union (ZAPU). Deze communistische groeperingen voerden een guerrillaoorlog om de Rhodesische overheid omver te werpen en algemeen kiesrecht in te voeren. De Rhodesische strijdkrachten hielden het lang vol, maar na 1975, toen Mozambique onafhankelijk werd van Portugal, konden de communisten ook vanuit daar toeslaan en werd het aanzienlijk lastiger voor het Rhodesische leger om terug te vechten. Dit leidde ertoe dat de Rhodesische overheid toch bereid was tot onderhandelen. Na uitgebreide onderhandelingen werd er in 1980 algemeen kiesrecht ingevoerd in Rhodesië, dat sindsdien Zimbabwe zou gaan heten. De eerste verkiezingen werden met 63 % van de stemmen gewonnen door ZANU, waardoor Robert Mugabe de eerste minister-president van Zimbabwe werd.1

Tijdens het premierschap van Mugabe is het alleen maar bergafwaarts gegaan met Zimbabwe. Om zijn macht te consolideren liet Mugabe begin jaren ’80 20.000 Ndebele (een inheems volk) vermoorden, omdat die zijn premierschap niet steunden. In vergelijking: in de oorlog tussen Rhodesië en de communisten waren gedurende een periode van vijftien jaar iets meer dan 8.000 burgers gedood. Blanke grondbezitters werden onder Mugabe onteigend onder het mom van “rechtvaardigheid”, waardoor een groot deel van de blanken Zimbabwe verliet. In de praktijk betekende dit dat de Zimbabwaanse overheid ten aller tijde land kon toe-eigenen, zonder dat de grondbezitter daar iets tegen kon doen.2 De Zimbabwaanse overheid drukte geld bij om de economie aan te jagen, wat resulteerde in hyperinflatie en economische neergang. Toen de Zimbabwaanse economie door Mugabes beleid in 2008 compleet ten gronde was gericht, was het Bruto Binnenlands Product per hoofd van de bevolking van Zimbabwe omgerekend 327 dollar, terwijl dat in sub-Sahara Afrika op 1261 dollar lag.3 Zimbabwe is onder Mugabe een van de armste landen ter wereld geworden.

Ondergang van een voorbeeldstaat
Vóór de communistische overname was Rhodesië een welvarend land, mede doordat Rhodesië ondanks de sancties nog altijd chroom kon exporteren en via haar buurlanden (voornamelijk Zuid-Afrika) goederen kon importeren en exporteren. Na de onafhankelijkheidsverklaring in 1965 groeide de Rhodesische economie.4 Deze economische groei was het gevolg van de economische vrijheid die Rhodesië kende dankzij het censuskiesrecht. Doordat alleen burgers die aan de voorwaarden voldeden mochten stemmen bleef de overheid klein. Iemand die zelf geld af moet dragen aan de overheid zal minder snel voor hogere belastingen en meer overheidsinmenging stemmen dan iemand die afhankelijk is van overheidsgeld. Dit houdt de overheid kleiner en stabieler dan de overheid van een land waar algemeen kiesrecht geldt.

Al met al is er met Rhodesië een mooi land verloren gegaan. Rhodesië was een westers en welvarend land waar de burgers vrij waren. Zimbabwe is een straatarm communistisch land waar de vrijheden van de burgers niet worden gegarandeerd. In dat opzicht is Rhodesië een waarschuwing voor diegenen die teveel waarde hechten aan democratie. Mugabe is uiteindelijk niet aan de macht gekomen door een gewapende strijd, maar door democratisch verkozen te worden. De democratische meerderheid heeft het mandaat om de minderheid te onteigenen, zoals het ook de blanke minderheid in Zimbabwe is vergaan. Dit laat tevens zien hoe belangrijk cultuur is voor een welvarende samenleving; de collectivistische cultuur die Mugabe heeft geïntroduceerd is funest gebleken voor het westerse Rhodesië. Zo erg als Zimbabwe zal Europa misschien niet worden, maar het geeft wel een idee van de richting die Europa opgaat als de laatste sporen van de westerse cultuur zijn uitgewist.

 


 

1 http://africanelections.tripod.com/zw.html#1980_House_of_Assembly_Election

2 http://www.state.gov/j/drl/rls/hrrpt/2013humanrightsreport/index.htm?year=2013&dlid=220176

3 https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/2/24/Zimbabwe_GDP_per_cap_2015.png

4 http://www.google.com/publicdata/explore?ds=d5bncppjof8f9_&hl=en&dl=en#!ctype=l&strail=false&bcs=d&nselm=h&met_y=ny_gdp_pcap_cd&scale_y=lin&ind_y=false&rdim=country&idim=country:ZWE&ifdim=country&tstart=-312512400000&tend=1265410800000&hl=en_US&dl=en&ind=false

Facebooktwitter

1 Comment on "Rhodesië: een groot verlies"

  1. Na jaren van inflatie hebben ze nou deflatie.

    Dat komt niet door het geweldige beleid van Mugabe, maar omdat ze nu de US dollar accepteren als munteenheid.

Leave a comment

Your email address will not be published.


*


Door de site te blijven gebruiken, gaat u akkoord met het gebruik van cookies. meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of als u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten